• آ
  • ا
  • ب
  • پ
  • ت
  • ج
  • چ
  • ر
  • ز
  • ژ
  • د
  • ط
  • ف
  • ق
  • گ
  • ک
  • ع
  • غ
  • م
  • هـ

نفخ

نفخ شکمی (bloating) چیست ؟ علل ایجاد کننده و درمان آن | کافه پزشکی

علل احتمالی بسیاری برای نفخ شکمی وجود دارد؛ از جمله احتباس مایعات، سندرم روده تحریک پذیر و عفونت. با این حال، برای اکثر مردم، نفخ شکمی بی ضرر خواهد بود و می توان آن را در خانه درمان کرد.

نفخ شکمی می تواند نگران کننده نیز باشد؛ به ویژه هنگامی که دردناک باشد. در بسیاری از موارد، علت ممکن است به سادگی سوء هاضمه یا ایجاد گاز زیاد در معده و روده باشد. همراه کافه پزشکی باشید

اگر نفخ با موارد زیر همراه باشد، نگران کننده نیست:

  • با غذا خوردن همراه شود
  • با گذشت زمان بدتر نشود
  • طی یک یا دو روز از بین می رود

علل نفخ شکمی

نفخ شکمی امری غیرمعمول نیست. بسیاری از افراد بار دیگر و به همان اندازه دوباره نفخ شکمی را تجربه می کنند. خونریزی که از یک الگوی قابل پیش بینی پیروی می کند، معمولاً نگران کننده نیست.

وقتی الگوی خونریزی تغییر کند یا نفخ از حالت طبیعی بدتر شود، ممکن است به دلیل یکی از شرایط زیر باشد:

گاز معده

ایجاد گاز در معده و روده از شایع ترین دلایل نفخ شکمی است. سایر علائم ممکنه عبارتند از:

  • بیش از حد آروغ زدن
  • احساس شدید حرکات روده
  • احساس تهوع

نفخ ناشی از گاز معده، از ناراحتی خفیف تا درد شدید متغیر است. بعضی افراد احساسی را توصیف می کنند که گویی چیزی در شکم آنها به دام افتاده است.

گاز معده از دلایل زیر ناشی می شود:

  • برخی غذاها از جمله سبزیجاتی نظیر کلم و کلم بروکلی
  • عفونت معده
  • بیماری های مزمن مانند بیماری کرون
  • سوء هاضمه
  • طیف وسیعی از شرایط دیگر

در بیشتر موارد، گاز معده پس از چند ساعت به تنهایی از بین می رود.

سوء هاضمه

سوء هاضمه، ناراحتی یا درد در معده است. بیشتر افراد قسمت های کوتاهی از سوء هاضمه را هر از گاهی تجربه می کنند.

سو هاضمه از دلایل زیر ناشی می شود:

  • زیاد خوردن
  • مصرف بیش از حد الکل
  • داروهایی که معده را تحریک می کنند مانند ایبوپروفن
  • عفونت جزئی معده

عفونت

عفونت معده می تواند باعث ایجاد گاز شود که ممکن است با موارد زیر همراه باشد:

  • اسهال
  • استفراغ
  • حالت تهوع
  • دل درد

اینها اغلب به دلیل باکتری هایی مانند اشرشیا کلای و هلیکوباکتر پیلوری یا عفونت ویروسی مانند نورو ویروس یا رترو ویروس اتفاق می افتند.

عفونت معده معمولاً بعد از چند روز به خودی خود از بین می رود. با این وجود، ممکن است برخی از افراد به شدت دچار کمبود آب شوند. در صورت همزمان شدن نفخ شکمی با این موارد، باید به پزشک مراجعه شود:

  • تب
  • مدفوع خونین
  • استفراغ شدید و مکرر

رشد باکتریایی روده کوچک (SIBO)

معده و روده ها دارای انواع خاصی از باکتری ها هستند و بسیاری از آنها به بدن در هضم مواد غذایی کمک می کنند. اختلال در تعادل این باکتری ها می تواند منجر به افزایش باکتری های مضر موجود در روده کوچک شود که به SIBO معروف است.

SIBO می تواند باعث نفخ شکمی و اسهال مکرر شود و ممکن است منجر به مشکل در هضم غذا و جذب مواد مغذی شود. برای برخی از افراد، SIBO می تواند منجر به پوکی استخوان یا کاهش وزن غیر عمدی شود.

احتباس مایعات

خوردن غذاهای شور، عدم تحمل مواد غذایی و تغییر در سطح هورمون ها همه باعث می شود بدن فرد نسبتدچار عدم تعادل مایعات شود. برخی از خانم ها متوجه می شوند که بلافاصله قبل از پریود شدن یا اوایل بارداری نفخ شکمی دارند.

نفخ مزمن به دلیل احتباس مایعات می تواند دلیل جدی تری از جمله دیابت یا نارسایی کلیه داشته باشد. اگر نفخ از بین نمی رود، فرد باید با پزشک صحبت کند.

عدم تحمل مواد غذایی

بعضی از افراد بعد از خوردن غذاهای خاص دچار نفخ می شوند. به عنوان مثال، افرادی که تحمل لاکتوز ندارند. نفخ در این شرایط معمولا به خودی خود از بین می رود اما ممکن است با اسهال یا درد معده در ارتباط باشد.

اختلالات مزمن

اختلالات مزمن روده مانند سندرم روده تحریک پذیر (IBS) و بیماری کرون نیز می توانند نفخ مکرر ایجاد کنند. بیماری کرون باعث التهاب دستگاه گوارش می شود؛ در حالی که IBS کمتر شناخته شده است و اغلب تشخیص داده نمی شود.

هر دو IBS و کرون می توانند باعث گاز، اسهال، استفراغ و کاهش وزن غیر عمدی شوند.

گاستروپارزی

گاستروپارزی نوعی اختلال است که در تخلیه معده تأثیر می گذارد. ماهیچه های معده به درستی کار نمی کنند و این باعث می شود غذا خیلی آهسته تر از معده و روده ها عبور کند.

علائم این وضعیت عبارتند از:

  • نفخ
  • یبوست
  • هنگام غذا خوردن خیلی سریع احساس پری می کنید
  • از دست دادن اشتها
  • سوزش سر دل
  • تهوع و استفراغ
  • درد و ناراحتی

بیماری های دیگر مانند دیابت یا کم کاری تیروئید معمولاً باعث گاستروپارزی می شوند.

اختلالات زنان و زایمان

برخی از مشکلات زنان و زایمان باعث نفخ شکمی می شوند. در بعضی از خانمها، آندومتریوز می تواند باعث گرفتگی و نفخ شود. این اتفاق زمانی می افتد که پوشش رحم به معده یا روده وصل شود.

درد راجعه به لگن نیز ممکن است شبیه نفخ باشد.

یبوست

یبوست اغلب باعث نفخ می شود. علل یبوست شامل موارد زیر است:

  • کمبود آب بدن
  • فیبر کافی در رژیم غذایی نیست
  • عدم تحمل غذا
  • بارداری
  • برخی از اختلالات روده
  • کمبود مواد مغذی از جمله منیزیم
  • داروهای خاص

در بیشتر افراد، قسمت های یبوست کوتاه مدت است.

علل دیگر

به طور معمول، نفخ شکمی ممکن است به دلیل شرایط جدی دیگر باشد. افراد مبتلا به سنگ کیسه صفرا ممکن است درد شدید شکمی را تجربه کنند که نفخ را تقلید می کند. سرطان معده یا روده همچنین ممکن است منجر به ناراحتی و نفخ شکمی شود.

آسیت وضعیت دیگری است که منجر به درد شکم و نفخ می شود. آسیت تجمع مایعات در حفره شکمی در طی یک دوره زمانی مشخص است. شایع ترین علت این بیماری، بیماری کبد است.

درمان نفخ شکمی

نفخ معمولاً در خانه قابل درمان است. برخی گزینه هایی که ممکن است به شما کمک کنند عبارتند از:

  • داروهای بدون نسخه از جمله آنتی اسیدها یا بیسموت سالیسیلات
  • استفاده از پد گرما روی معده
  • آب آشامیدنی
  • خوردن نعناع
  • نوشیدن آب گازدار
  • مصرف ملین برای رفع یبوست

به یاد داشتن موارد مصرف شده برای نظارت بر نفخ نیز می تواند مفید باشد. این امر می تواند در تشخیص عدم تحمل مواد غذایی و ایجاد تغییر در زندگی سالم کمک کند. بسیاری از مردم می دانند که به سادگی پرهیز از برخی غذاها می تواند از نفخ شکمی و سایر مشکلات بهداشتی دستگاه گوارش جلوگیری کند.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

به ندرت نفخ می تواند جدی باشد. فرد باید در صورت همراهی موارد زیر با نفخ شکمی به پزشک مراجعه کند:

  • درد شدید
  • تب
  • استفراغی که بیش از ۲۴ ساعت طول می کشد 
  • مدفوع خونین
  • آسیب جسمی مانند مشت به معده یا تصادف
  • ورم سریع شکم یا هر جای دیگر بدن
  • عمل جراحي
  • نارسایی کبد یا کلیه

چشم انداز

نفخ شکمی می تواند ناراحت کننده و دردناک باشد. برای بیشتر افراد، علت را می توان در خانه درمان کرد و چیز ساده ای است. اگر علائم بدتر شود یا بعد از گذشت چند روز از بین نرود، فرد باید با پزشک صحبت کند.

 

منبع : medicalnewstoday.com | ترجمه اختصاصی کافه پزشکی


نظر دهید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد

20 − 6 =