• آ
  • ا
  • ب
  • پ
  • ت
  • ج
  • چ
  • ر
  • ز
  • ژ
  • د
  • ط
  • ف
  • ق
  • گ
  • ک
  • ع
  • غ
  • م
  • هـ

پذیرش بیمار در اتاق عمل

نکات قابل توجه در پذیرش بیمار در اتاق عمل | کافه پزشکی

پذیرش بیمار در اتاق عمل پروسه ای است که از اهمیت زیادی برخوردار است و هرگونه اشتباه در آن می تواند منجر به عوارض جبران ناپذیری شود . همراه کافه پزشکی باشید تا به بررسی این نکات بپردازیم

نکات قابل توجه در پذیرش بیمار : 

  • فرد پذیرش کننده خود را به بیمار معرفی کند .
  • مشخصات بیمار با پرونده ، دستبند و لیست عمل مطابقت داده شود .
  • فرم رضایت نامه عمل وبرائت نامه و آگاهی بیمار و همراه قانونی از محتوای آن بررسی شود .
  • مددجو از نظر سوابق اعمال جراحی ، بیماریهای زمینه ای ، حساسیت دارویی و … چک شود .
  • نام عمل و محل عمل بیمار با پرونده ، دستبند و لیست عمل مطابقت داده شود .
  • علائم حیاتی در برگ قبل از عمل ثبت شده باشد .
  • IV LINE مناسب داشته باشد.
  • ناحیه عمل و محل اتصال پلیت کوتر شیو شده باشد .
  • آزمایشات ، رادیوگرافی ، سونوگرافی و …. مورد نیاز عمل یا مورد درخواست جراح در پرونده موجود باشد و موارد غیر عادی گزارش داده شود .
  • بیمار از نظر هر گونه وسایل اضافی (گیره سر ، النگو ، انگشتر ، دندان مصنوعی و …. ) بررسی شود .
  • بیمار از نظر داشتن هر گونه آرایش (لاک و … ) بررسی شود .
  • بیمار لباس مناسب اتاق عمل (گان ، شلوار و کلاه یکبار مصرف ) را دارا باشد .
  • بیمار NPO باشد ( مدت زمان NPO : تا ۳ ماه ۴ ساعت ، ۳ تا ۶ ماه ۶ ساعت ، ۶ ماه به بالا ۸ ساعت )
  • قبل از عمل مثانه بیمار تخلیه و ساعت آن در پرونده ثبت شود . در مورد بیمارانی که سوند ادراری دارند حجم ادرار در هنگام تحویل یاداشت شود .
  • آمادگی های قبل از عمل انجام شده باشد .
  • داروهای لازم قبل از عمل گرفته شده باشد .
  • وسایل مورد نیاز عمل به موقع تحویل گرفته شود .
  • از وسایل قیمتی بیمار (پروتز و …. ) به خوبی محافظت شود و در صورت نیاز به استریل شدن به موقع استریل شود .
  • در اعمال جراحی بستن لوله ها ، هیسترکتومی ، کورتاژ ، قطع عضو ، پیوند اعضاء و تغییر جنسیت رضایت همسر الزامی است .
  • بیمار از برانکارد بخش به برانکارد اتاق عمل با حفظ حریم بیمار انتقال داده شود .
  • در بیمارانی که دستور رزرو فرآورده های خونی دارند از آماده بودن فرآورده های خونی اطمینان حاصل شود .
  • در صورت نیاز بیمار به تزریق فرآورده های خونی ، هنگام تحویل گرفتن فرآورده ها ، مشخصات بیمار با مشخصات کیسه ها و درخواست آن چک شود.
  • قبل از پذیرش بیمار تمام لوازم و دستگاههای مورد نیاز عمل چک شده و در صورت وجود اشکال به مسئول وقت اتاق عمل و جراح اطلاع داده شود .

 

توضیحات

الف) CBC در تمام سنین باید انجام شود . ( اعتبار ۳ماه )

ب)رادیوگرافی در افراد بالای ۶۰ سال انجام شود . (اعتبار ۶ ماه )

پ) EKG در سنین بالای ۴۰ سال در هنگام بستری انجام شود .

ت) در کودکان CBC کفایت می کند .

ث) بیمار می تواند بعضی از وسایل خود را تا قبل از بیهوشی با خود داشته باشد . (سمعک)

ج) تحویل بیمار به اتاق عمل باید توسط کادر درمانی انجام شود و باید تا پایان پذیرش در کنار بیمار بماند .

چ) در انتقال بیمار از بخش به اتاق عمل و بالعکس ، انتقال وظیفه همکاران درمانی و خدمه مربوطه می باشد نه همراه بیمار .


رضایت نامه

 مقدمه

یکی از عناصر اصلی انجام عمل جراحی یا معالجات پزشک که شکل مهمی به خود گرفته و در واقع به گونه ای با حیات و تغییر در وضعیت موجود بیمار مرتبط است ، اخذ رضایت از بیمار می باشد . رضایت در معالجه و درمان به لحاظ تبعات و پیامدهایی که به دنبال دارد ، در قلمرو حقوقی پزشکی برشمرده می شود .

رضایت به درمان مبین این واقعیت است که بیمار از آنجا که به منظور معالجه و درمان ، مدتی ولو بسیار اندک ، جسم خویش را در اختیار پزشک و معالج قرار می دهد ، در نتیجه باید بر این امر به صورت آگاهانه و با اراده آزاد رضایت داشته باشد . چنین مسأله ای از یک سو ناشی از رابطه پزشک و بیمار و وجود حس اعتماد بیمار به پزشک بوده و از سوی دیگر یکی از عوامل سقوط مسئولیت پزشکی نسبت به بیمار محسوب می گردد . بدیهی است که این نظریه دامنه و مفهومی وسیعی داشته و صرفاً محدود به حوزه رضایت بیمار نمی باشد ، بلکه در مواردی هم که بیمار در وضعیت حیات نباتی است یا به سن رشد و بلوغ نرسیده ، نیز با اخذ رضایت از اولیاء قانونی وی این مهم محقق می گردد .

جلب رضایت بیمار یکی از اصول اخلاق پزشکی است و پزشک موظف است در اتخاذ هر گونه تصمیمی با بیمار مشارکت نماید ، هر گونه درمانی بدون رضایت بیمار تجاوز به حقوق او محسوب می گردد و قابل طرح در محاکم می باشد .

حتی معاینات معمول بیماران بایستی با جلب رضایت آنان صورت پذیرد و درمان بدون رضایت بیمار می تواند جرمی جنائی یا هتک حرمت فردی محسوب شود .

 

رضایت نامه  (  Informed  Consent  ) :

یعنی امضاء مدرکی که بیمار قبل از تن دادن به هرگونه درمانی از کلیه خطرات عمل ، راههای درمانی و جایگزین و خطرات آن توسط پزشک آگاهی یابد .

 برائت نامه :

یعنی چنانچه بیمار در طی درمان دچار عوارض یا نقص عضوی گردید ، پزشک در صورتیکه بر اساس موازین فنی و علمی اقدام کرده باشد مقصر نیست .

 

 تفاوت رضایت و برائت :

اگر پزشک فقط رضایت گرفته باشد ، در صورت بروز مرگ ، نقص عضو یا خسارت مالی ، ضامن است ولی اگر برائت نیز تحصیل کرده باشد و عهده دار خسارت پدید آمده نیست .

فقط اصل برائت است که موجب سقوط ضمان می شود . البته در صورت قصور پزشکی ، برائت که قبل از درمان گرفته شده ، باعث سقوط ضمان نیست .

 

انواع رضایت

  1. رضایت تلویحی ( Implied Consent )
  2. رضایت اظهاری ( Express Consent )
  3. رضایت در موارد خاص ( In Special Consent )

 

الف- رضایت نامه ضمنی یا تلویحی

رضایتی است که بیمار آن را با عمل خود نشان می دهد ، اکثر تشخیص ها و درمانهای پزشکی بر اساس این نوع است ، یعنی وقتی فردی به پزشک مراجعه می کند یا از پزشک درخواست ویزیت می کند ، به درمان و معاینه رضایت دارد . هنگامیکه بیماری وارد مطب یا اتاق معاینه می شود نیازی نیست که پزشک از او بپرسد آیا مالید که درمان شوید ؟ چون اگر بیمار بدنبال درمان بیماری خود نباشد به پزشک مراجعه نمی کند . با این حال این رضایت ضمنی تنها در مورد اعمال اولیه بالینی مانند گرفتن شرح حال ، تحت نظر قراردادن ، بالا زدن آستین برای گرفتن فشار خون صادق بوده و معاینات اختصاصی تر مانند معاینه واژینال یا مقعد را شامل نمی شود .

 

ب- رضایت اظهاری یا ابرازی (صریح) :

خود شامل دو نوع است :

  1. رضایت شفاهی
  2. رضایت کتبی

بهتر است نوع شفاهی در حضور شخص ثالثی گرفته شود  تا در صورت بروز مشکل جای اعتراضی نباشد . قبل از انجام هر گونه معاینات واژن یا مقعد و قبل از انجام اقدامات خاص مثل گرفتن خون و یا رادیوگرافی معده با ماده حاجب می بایست رضایت بطور شفاهی گرفته شود .

در موارد بستری در بیمارستان و اعمال تشخیصی و درمانی تهاجمی مثل جراحی ، آندوسکوپی ، برونکوسکوپی ، تست ورزش ، کاتترایزاسیون قلبی و … اخذ رضایت و برائت کتبی ، از مشکلات بعدی احتمالی جلوگیری خواهد کرد .

 

شرایط رضایت نامه معتبر :

  1. بیمار باید عاقل و بالغ باشد تا رضایت نامه را تنظیم نماید در غیر اینصورت ولی یا قیم او لازم است این کار را انجام دهد .
  2. بیمار یا ولی او باید در جریان کامل بیماری و سیر آن و نوع جراحی و بیهوشی و عواقب آن و عوارض و خطرات آن قرار گیرد .
  3. داوطلبانه بودن رضایت مشخص باشد .
  4. طرز نوشتن رضایت نامه باید ساده و روشن باشد .(قابل فهم عامه )
  5. رضایت نامه نباید به زور و تهدید یا فشار اخذ شود .
  6. زمان رضایت قبل از درمان و یا به هنگام آن باشد .

 

رضایت در موارد خاص

  1. رضایت همسر
  2. رضایت در کودکان و افراد صغیر
  3. رضایت در بیماران روانی
  4. رضایت در بیماران مسن
  5. رضایت در موارد اورژانسی

 

رضایت همسر :   

در مواردی که اقدامات درمانی بر روی حقوق ناشی از ازواج تاثیر می گذارد اخذ رضایت همیر بیمار نیز الزامی و شامل موارد زیر است :

  • سقط جنین
  • هیسترکتومی
  • عقیم سازی
  • تغییر جنسیت
  • قطع عضو
  • پیوند

 

رضایت در افراد نابالغ ، مجنون ، محجور و سفیه :

در این گونه افراد از ولی بیمار (پدر یا جد پدری )، قیم یا سرپرست بیمار یا نمایندگان قانونی بیمار باید رضایت و برائت گرفته شود .

هنگامیکه اخذ رضایت جهت اعمال تشخیصی و درمانی برای کودکی از طریق خانواده امکان پذیر نمی باشد برای اخذ رضایت در قلمرو قانون باید از طریق محاکم قضایی اقدام کرد .

 

رضایت در موارد اورژانس :

در موارد اورژانس اخذ رضایت لازم نیست ولی چون تعریف اورژانس بودن حیطه وسیعی را در بر می گیرد و ممکن است موجب سوء تعبیر شود بهتر است یک سری موارد رعایت شود .

در صورتیکه بیمار هوشیار نیست و فرصت کافی نیز برای اطلاع اولیاء وی وجود ندارد بهتر است مراتب به اطلاع  مقامات قضایی رسانده شود و مجوزی جهت آن اخذ گردد . اگر برای اطلاع مقامات قضایی نیز وقت نیست با حضور سه پزشک صورت جلسه ای تنظیم شود و موارد اورژانس در آن توضیح داده شود . و پس از آن اقدام درمانی شروع گردد .

اگر تعداد پزشکان حاضر در مرکز درمانی کمتر از سه نفر است ، پزشک می تواند صورت جلسه فوق را با حضور سایر پرسنل و کادر پزشکی تهیه نماید .

در موارد خیلی اورژانسی که فرصت برای هیچ کاری نیست پزشک موظف است بدون اخذ رضایت اقدام به درمان و حفظ جان بیمار نمایند .

 

ماده ۵۹ قانون مجازات اسلامی : اعمال زیر جرم محسوب نمی شود …. هر نوع عمل جراحی طبی یا مشروع که با رضایت شخص اولیاء یا سرپرستان یا نمایندگان قانونی آنها و رعایت موازین فنی و علمی و نظامات دولتی انجام شود . در موارد فوری اخذ رضایت ضروری نخواهد بود .

 

ماده۶۰ قانون مجازات اسلامی : چنانچه طبیب قبل از شروع درمان یا اعمال جراحی از مریض یا ولی او برائت حاصل نموده باشد ضامن خسارت جانی ، مالی یا نقص عضو نیست و در موارد فوری که اجازه گرفتن ممکن نباشد طبیب ضامن نمی باشد .

 

 رضایت و برائت در موارد خودکشی

در موارد غیر اورژانس، در صورت عدم رضایت شخص ، اخذ رضایت و برائت از ولی بیمار ضروری است .

 

مواردی که اخذ رضایت نامه الزامی نیست :

  • معاینه و اعلام سلامت فرد از نظر ابتلا به بیماری های مسری جهت اعلام به وزارت بهداشت
  • معاینات متداول هنگام ورود به زندان ، پرورشگاه و نظایر آن
  • معاینه به دستور مراجع قضایی و محاکم
  • معاینه مهاجران و مسافران به کشور های گوناگون قبل از عزیمت و یا در مبادی وروردی کشورها و قرنطینه ها
  • معاینات بهداشتی پرسنل صنایع غذایی
  • معاینات متداول استخدامی و حین خدمت
  • معاینات دوره ای کودکان در مدارس
  • معاینات ورزشکاران هنگام گزینش و یا در حین بازی تیم های ورزشی
  • معاینات پزشکی قانونی
  • در موارد ضروری ، فوری و اورژانس اخذ رضایت لازم نمی باشد .

 

منبع : اختصاصی کافه پزشکی


نظر دهید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد

شانزده − چهارده =